Sağlıkla İlgili Bazı Kanunlarda Ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 23 Haziran 2022 Perşembe günlü 31875 Sayılı Resmi Gazete’de yayımlandı.
Anadolu Sağlık Sen, Kanun ile ilgili değerlendirmelerde bulundu. Kanunla yapılan düzenlemenin Tabip, diş tabibi, aile hekimleri, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu, Adli Tıp kurumu gibi Sağlık Bakanlığı ve üniversite hastanelerinde çalışan doktor, doktor öğretim görevlileri için kazanım sayılabilecek önemli değişiklikler içerdiğini, ancak tabip dışı sağlık çalışanları için önemli bir düzenleme yapılmadığına dikkat çekilerek, döner sermaye ödemelerinin merkezi bütçeye aktarılarak mahsuplaşmaya devam edileceğini, ayrıca emekliliğe yansıtılmayacağı ifade edildi. Söz konusu kanunla yapılan düzenlemenin tabip dışı sağlık çalışanları için bir kazanım olmadığı belirtildi.
Anadolu Sağlık Sen Genel Başkanı Necip Taşkın’ın değerlendirmesi şöyle:
“Sağlık çalışanları açısından uzun zamandır gündemi meşgul eden tartışmalı kanun Resmi Gazete’de yayımlandı. Kanunu inceledik. Doktorlar açısından olumlu gibi görünse de bazı maddelerin doktorları da memnun etmeyeceği ortadadır: Örneğin mahsuplaşma ve emekliliğe yansıtılmaması gibi. Kaldı ki bu husus tabip dışı sağlık çalışanları açısından da hüsrana neden olmuştur. Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre emekli olan uzman doktorların aylıklarında ek gösterge artışı sağlandı. Aynı artış uzman olmayan doktorlar içinde sağlandı. Ancak tabip dışı sağlık çalışanlarını memnun edecek ciddi bir düzenleme yok! Kanunu incelememiz sonucunda ortaya çıkan tablo şöyle:
Aile Hekimleri 2029 yılına kadar uzmanlık eğitimi yapabilecek
Sözleşmeli aile hekimi olarak çalışanlar, tıpta uzmanlık sınavı sonuçlarına göre merkezi yerleştirmeye tabi olmaksızın, Tıpta Uzmanlık Kurulunca belirlenen esaslar çerçevesinde 01/01/2029 tarihine kadar aile hekimliği uzmanlık eğitimi yapabilecek.
Emekli tabip ve diş tabiplerinin ek göstergeleri yükseltildi
5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanuna tabii olarak çalışmakta iken emekli olanlardan kadro ve pozisyonları esas alınmak suretiyle, adi malullük veya vazife malullüğü aylığı bağlanmış olup, aylıklarıyla birlikte makam tazminatı ödenmesine hak kazanamamış olan tabip ve diş tabiplerinden ilgili mevzuatına göre uzman olanların 17.000 olan göstergeleri 26.000’e, uzman olmayanların 13.000 olan göstergeleri de 20.000’e çıkarılmıştır. Bu gösterge rakamları memur aylak katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda her ay emekli aylıklarıyla birlikte ödenecek.
Ayrıca bu hükümler 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa göre çalışan sigortalı hak sahipleri (4/C) içinde uygulanacak.
Döner Sermaye işlemleri için İnceleme Heyeti kurulacak
209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanunun 5 inci maddesinde değişiklik yapılarak “Her bir sağlık tesisinde ek ödemeye esas işlemleri denetlemek üzere inceleme heyetleri oluşturulur” cümlesi eklenerek ek ödemelere esas işlemlerin denetlenmesi için inceleme heyeti oluşturulmasına karar verilmiştir.
Sağlık kurum ve kuruluşlarında Bakanlıkça belirlenen hizmet sunum şartları ve kriterleri, personelin unvanı, görevi, disiplin durumu, çalışma şartları ve süresi, hizmete katkısı, performansı, tetkik, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ile muayene, ameliyat, anestezi, girişimsel işlemler ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi unsurlar dikkate alınmak suretiyle ek ödemenin oranı, usul ve esasları ile inceleme heyetlerinin yapısı, çalışma usul ve esasları Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.
Kanunda dağıtılacak ek ödeme tutarı da belirleniyor. Buna göre hekimlerin aldığı toplam puanların döner sermaye karşılığı her hastane de aynı olacak. Şöyle ki;
Bakanlık merkez teşkilatında (laboratuvarlar hariç) görev yapanlar dışındaki personele, döner sermaye gelirlerinden, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun tabip ve eczacı unvanlı kadrolarında çalışanlar ile sağlık ve yardımcı sağlık hizmetleri ile teknik hizmetler sınıfı kadrolarına atanmış olup Kurumun analiz ve kontrol laboratuvarlarında fiilen görev yapan personele döner sermaye gelirlerinden Bakanlık döner sermaye hesabına aktarılan tutardan bir ayda yapılacak ek ödemenin tutarı, ilgili personelin bir ayda alacağı aylık (ek gösterge dâhil), yan ödeme ve her türlü tazminat (makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamının; eğitim görevlisi ile uzman tabip kadrosuna atanan profesör ve doçentlerde yüzde 950’sini, uzman tabip ve tıpta uzmanlık mevzuatında belirtilen dallarda bu mevzuat hükümlerine göre uzman olanlar ile uzman diş tabiplerinde yüzde 850’sini, pratisyen tabip ve diş tabipleri ile uzman eczacılarda yüzde 650’sini, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunda görev yapan eczacılara yüzde 350’sini, hastane müdürü ve eczacılarda yüzde 305’ini, diğer personelde ise yüzde 225’ini geçemeyecek.
Sağlık Bakanlığı tarafından, Hazine ve Maliye Bakanlığının onayı ile belirlenen özellikli tıbbi işlemler karşılığı yapılacak ek ödemelerde, yüzde 950 ve yüzde 850 oranları beş kat artırılarak uygulanabilecek.
İşin ve Hizmetin özelliğine göre riskli birim oranı %260’a çıkarıldı
İşin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yenidoğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 225 oranı, yüzde 260 olarak uygulanacak.
Mesai saatleri dışında gelir getirici çalışma yapan doktor ve personele ek ödeme yapılacak
Nöbet hizmetleri hariç olmak üzere mesai saatleri dışında gelir getirici çalışmalarından doğan katkılarına karşılık olarak profesör, doçent ve eğitim görevlilerine; belirtilen oranların yüzde 50’sini, tabip, diş tabibi ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanlara bu fıkradaki oranların yüzde 30’unu, diğer personele yüzde 20’sini geçmeyecek şekilde ayrıca ek ödeme yapılacak.
Sözleşmelilere yapılacak ek ödeme emsalini geçemeyecek
Sözleşmeli olarak istihdam edilen personele yapılacak ek ödemenin tutarı ise aynı birimde aynı unvanlı kadroda çalışan ve hizmet yılı aynı olan emsali personel esas alınarak belirlenecek ve bunlara yapılacak ek ödeme hiçbir şekilde emsaline yapılabilecek ek ödeme üst sınırını geçemeyecek.
Döner Sermayeden mapsuplaşmaya devam edilecek
Personele her ay yapılacak ek ödeme net tutarı, kadro ve görev unvanı veya pozisyon unvanı itibarıyla belirlenmiş olan ek ödeme net tutarından az olamayacak. Bu kapsamda ek ödeme tutarı döner sermaye gelirlerinden yapılacak ek ödemeden mahsup edilerek merkezî yönetim bütçesinden karşılanacak. Yani çalışanlara yapılacak sabit ek ödeme genel bütçeye aktarılmasına rağmen mahsuplaşmaya devam edilecek. Emekliliğe yansıması söz konusu olmayacak. Ancak yapılacak ödemeden sigorta prim kesintisi yapılmayacak.
Döner Sermaye gelirleri ve SGK’dan elde edilen gelirler ek ödeme dağıtımında kullanılabilecek
Bakanlık bağış, faiz ve kira gelirleri dışındaki döner sermaye gelirleri, Sosyal Güvenlik Kurumundan elde edilen tüm kaynaklar ile diğer nakit kaynaklarını personele ek ödeme dağıtımında kullanabilecek. Dağıtılacak ek ödemenin yıllık toplamı, dağıtımda kullanılabilecek toplam tutarın yüzde 50’sini aşamayacak.
Sağlık kuruluşlarının aylık gelirlerinin %6’sı Bakanlığı aktarılacak
Bakanlık döner sermaye işletmeleri; sağlık hizmetlerinin iyileştirilmesi, kaliteli ve verimli hizmet sunumunun teşvik edilmesi, sağlık kurum ve kuruluşlarının kendi imkânlarıyla karşılayamadıkları ihtiyaçların giderilmesi, eğitim, araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin desteklenmesi, Bakanlık taşra teşkilatının desteklenmesi amacıyla yapılacak giderlere iştirak etmek için aylık gayrisafi hasılattan aylık tahsil edilen tutarın yüzde 6’sını geçmemek üzere Bakanlıkça belirlenecek oranı Bakanlık Döner Sermaye Merkez Saymanlığı hesabına aktaracak.
Bu hesaplarda toplanacak tutarların dağılım ve harcanmasına ilişkin kriterler Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Sağlık Bakanlığınca belirlenecek.
Uzmanlık eğitimi alanlara da merkezi yönetim bütçesinden ödeme yapılacak
Tabipler ile Bakanlık veya bağlı kuruluşlarının kadrosunda tıpta ve diş hekimliğinde uzmanlık mevzuatına göre diğer kamu kurum ve kuruluşlarında uzmanlık eğitimi veya yan dal uzmanlık eğitimi yaptırılanlara merkezi yönetim bütçesinden ödeme yapılacak.
Sağlık kuruluşlarının 10.000 ve altındaki alacakları siliniyor
Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık tesislerince; sağlık hizmeti verildiği dönemde herhangi bir sebeple ilgili mevzuatı kapsamında sağlık sigortasından yararlanamayan gerçek kişilere sunulan sağlık hizmet bedellerinden 31/12/2021 tarihine kadar tahsil edilememiş alacak tutarlarının %50’si bir yıl içerisinde ilgililerce defaten veya taksitle ödenmesi hâlinde, geri kalan kısmı terkin edilecek. Alacak tutarı 10.000 Türk lirası ve altında ise tamamı resen terkin edilecek; alacak tutarının yarısının 10.000 Türk lirasının altında olması hâlinde 10.000 Türk lirası terkin edilerek bakiye kısım tahsil edilecek.
Kanun, üniversite hastanelerinde görev yapan personelleri de kapsıyor
Kanun ile yapılan düzenleme, üniversite hastanelerinde görev yapan personeli de kapsıyor. Bunun için de Yükseköğretim Kanunu’nda değişiklik yapılması ve Sağlık Bakanlığı ile paralel düzenlemeye gidilmesi gerekiyor.
Üniversite personeline her ay yapılacak ek ödemenin net tutarı, kadro ve görev unvanı veya pozisyon unvanı itibarıyla belirlenmiş olan ek ödemenin net tutarından az olamayacak ve bu kapsamda söz konusu belirlenen ek ödeme tutarı, döner sermaye gelirlerinden yapılacak ek ödemeden mahsup edilmek üzere merkezî yönetim bütçesinden karşılanacak.
Adli Tıp Kurumu’nda çalışan personellerde kanun kapsamına alındı
Adli Tıp Kurumu’nda görevli memur ve sözleşmeli personelin sabit ek ödemesi de merkezi yönetim bütçesinden ödenecek. Ödeme; memur ve sözleşmeli personelin unvanı, görevi, sınıfı, çalışma şartları, hizmet nitelikleri, hizmete katkısı, performansı vb. hususlar dikkate alınarak yapılacak.
Adli Tıp Kurumu’nda sözleşmeli olarak istihdam edilen personele yapılacak ek ödemenin tutarı, aynı birimde aynı unvanlı kadroda çalışan ve hizmet yılı aynı olan emsali personel esas alınarak belirlenecek ve bunlara yapılacak ek ödeme hiçbir şekilde emsaline yapılabilecek ek ödeme üst sınırını geçemeyecek.
Adil Tıp Kurumu’nda görev yapan personele yapılacak ödemenin tavanı, ilgili personelin bir ayda alacağı aylık, yan ödeme ve her türlü tazminat toplamının, hizmetin niteliği itibarıyla görevin zorluk ve risk derecesi yüksek olduğu belirlenen personel ile otopsi görevlileri için yüzde 215'e, diğer personel için ise yüzde 200'e çıkarıldı.
Yapılacak ek ödeme, kadro ve görev unvanı veya pozisyon unvanı itibarıyla belirlenmiş olan ek ödeme net tutarından az olamayacak ve bu kapsamda belirlenen ek ödeme tutarı döner sermaye gelirlerinden yapılacak ek ödemeden mahsup edilmek üzere merkezi yönetim bütçesinden karşılanacak.
Tabip, diş tabibi ve eczacılardan ilk defa/yeniden atama kura usul ve esasları düzenleniyor
Kanunla, Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu’nda da yeni bir düzenleme yapıldı. Tabip, diş tabibi ve eczacı kadrolarına ilk defa veya yeniden atamalar ve kuraya ilişkin usul ve esaslar ile bunların Sağlık Bakanlığındaki atamalarına ilişkin usul ve esaslar Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.
Uzmanlık eğitimi, alanında uzman olanlar tarafından verilecek
Tıpta ve diş hekimliğinde uzmanlık eğitimi, ilgili dalda tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olan profesör, doçent, doktor öğretim üyesi, eğitim görevlisi ve başasistanlar tarafından verilecek. Doktor öğretim üyesi ve başasistanların tıpta uzmanlık eğitimi verebilmeleri için uzmanı oldukları alanda fiilen en az bir yıl çalışmış olmaları şartı getirildi.
Devlet Hizmet Yükümlülüğü yapan personel bulunduğu ilde sözleşmeli çalışabilecek
Eleman temininde güçlük çekilen illerde, Devlet hizmeti yükümlülüğünü yapmakta olan personel, bulundukları ilde Eleman Temininde Güçlük Çekilen Yerlerde Sözleşmeli Sağlık Personeli Çalıştırılması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanuna tabi sözleşmeli sağlık personeli olarak çalışabilecek.
Sözleşmeli personel istihdam edilecek hizmet birimleri yılda bir kez Cumhurbaşkanı kararı ile tespit edilecek. Pozisyon sayısı 22.000’den 27.000’e çıkarıldı.
Döner Sermaye ödemelerinde hizmet sunum şartları ve kriterleri dikkate alınacak
Döner Sermaye ödemelerinden yararlanan personele, çalışmaları sebebiyle Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu uyarınca hizmet sunum şartları ve kriterleri dikkate alınarak ödeme yapılacak ve bu kanunlarda belirlenmiş olan tavanları geçemeyecek.
Kanundan çıkarılan ibareler!
“Sağlık Bakanlığının, Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumunun” ve “Türkiye Halk Sağlığı Kurumu” ibareleri madde metninden çıkarıldı.
